Waarom staan we ’s ochtends eigenlijk op?

Over de onderwijsfuik en de moed om het anders te doen.

Elke ochtend als de wekker gaat, is er voor een leerkracht of docent maar één echt antwoord op de vraag waarom we opstaan: we willen leerlingen elke dag een stapje verder helpen in hun ontwikkeling. We staan er voor het kind, voor hun groei en voor hun toekomst.

Maar de realiteit van de ‘onderwijsfuik’ maakt dat soms knap lastig, vertelt Claire Boonstra tijdens de opening van de IPON 2026. Claire Boonstra is oprichter van Operation Education en haar doel is transformeren waar het allemaal ontstaat: het onderwijs. Ik volg haar al sinds 2012, de oprichtingsbijeenkomst in Beeld en Geluid. En ik was daarbij in een zaal met dwarsdenkers, friskijkers en kantelaars. Onderwijsmensen die tegen de manco’s van het onderwijssysteem aan lopen. Misschien lijkt Operation Education een Don Quichot-beweging, maar eigenlijk werkt van binnenuit. Veranderen kan wel!

Huidige systeem als sorteermachine

Claire Boonstra vervolgt haar verhaal op de IPON. In ons huidige systeem zijn we vastgelopen in een hardnekkig frame: ‘hoger’ is beter. We hebben een ‘sorteermachine’ gecreëerd die kinderen al op 11- of 12-jarige leeftijd indeelt in hokjes. Maar onze samenleving heeft niet alleen theoretische denkers nodig. We schreeuwen om praktische mensen met sterke softskills, oplossingsgericht vermogen en creativiteit. Vaardigheden die naadloos aansluiten bij de kerndoelen voor Digitale Geletterdheid, maar die in de huidige toetscultuur vaak buiten de boot vallen.

De beperking van de meetbaarheid

De huidige doorstroomtoets focust vrijwel uitsluitend op rekenen, taal en spelling. Daarmee laten we wereldoriëntatie, creëren en spelen en waardevolle talentontwikkeling liggen. Als we kijken naar de theorie van Gert Biesta, zien we dat onderwijs over veel meer gaat dan alleen ‘Kwalificatie’. Waar is de ruimte voor Socialisatie en Subjectificatie? Voor het vormen van een eigen persoonlijkheid en het leren over de wereld?

Ruimte voor verwondering

Het meest pijnlijke gevolg van dit keurslijf? De natuurlijke nieuwsgierigheid van leerlingen wordt vaak simpelweg afgeleerd. Kennis is de onmisbare kapstok, maar de manier waarop we die aanbieden moet veranderen. Creativiteit ontwikkelt zich namelijk niet door vinkjes te zetten op een dashboard, maar door:

 * Verwondering

 * Uitproberen en ‘prutsen’

 * Echt durven ‘aanklooien’

 * En ja, zelfs momenten van verveling.

Juist in die ongestructureerde ruimte ontstaat de innovatie die we nodig hebben in een onvoorspelbare toekomst.

Wij zijn het systeem

Claire Boonstra zegt het treffend: “Wij zijn het systeem”. De verandering begint bij ons, op de werkvloer. Het vraagt moed om vast te houden aan je morele kompas en de ‘waarom-vraag’ centraal te blijven stellen. Want uiteindelijk is dát waarom we elke ochtend opstaan: niet voor de inspectie of het dashboard, maar voor die ene leerling die vandaag weer een stapje mag groeien.

Hoe behoud jij de ruimte voor verwondering in jouw klas of organisatie?

Supertoffe nieuwe Minecraftwereld Cybersafe AI – Dig Deeper

Duik dieper in de verantwoordelijkheden en risico’s van het gebruik van AI

Onderzoek wijst uit dat jongeren ondersteuning nodig hebben en willen bij het begrijpen hoe ze AI-tools kunnen gebruiken. Bijna driekwart van de studenten  heeft actief hulp en begeleiding gezocht bij volwassenen om te leren hoe ze AI-tools veilig en effectief kunnen gebruiken.

Daarom nodigt Minecraft Education studenten uit om AI te verkennen met CyberSafe AI: Dig Deeper , het vierde deel in onze CyberSafe-serie , voor Safer Internet Day 2025. Dit nieuwe avontuur nodigt leerlingen uit om enkele van de meest voorkomende risico’s van het gebruik van generatieve AI te ervaren, terwijl ze inzicht krijgen in hoe AI-gebruik hen kan helpen hun creatieve doelen te bereiken – allemaal binnen de vertrouwde en leuke Minecraft-wereld.

Bron: https://education.minecraft.net/en-us/blog/cybersafe-ai-dig-deeper

Minecraft Cloudopslag is nu beschikbaar

De tijd van exporteren en importeren van je werelden in Minecraft Education is eindelijk voorbij! Vanaf de laatste update is het mogelijk om je wereld direct in je OneDrive op te slaan.

Hoe doe je dat?

  1. Ga naar settings
  2. Scroll links in het menu naar Cloud
  3. Schuif de schakelaar naar rechts om je Microsoft account automatisch te koppel.

Soort van prullenbak

Als je werelden in je OneDrive opslaat, krijg je ook de mogelijkheid om oude versies van je werelden te herstellen dmv versiegeschiedenis. Dat betekent wanneer je een giga fout hebt gemaakt, dat je een eerder gebouwd object zou kunnen herstellen. (Ik heb geen idee, hoe vaak Minecraft tussentijdse backups maakt, zoals we gewend zijn bij bijv. Word)

Veel plezier!

Bekijk de tutorial voor de uitleg van Cloud opslag:

Hoe digitaal vaardig zijn je leerlingen eigenlijk?

Alle huidige leerlingen zijn ‘digital native’, wordt regelmatig in onderwijsland beweerd. Want deze generatie is opgegroeid met internet en mobiele telefoons. Dus ze hebben hun digitale vaardigheden met de paplepel ingegoten gekregen. Maar is deze stelling wel waar?

Uit onderzoek van Paul Kirschner en Pedro de Bruyckere blijkt dat ‘digital native’ een fabeltje is. De digital natives bestaan niet. De generatie die is opgegroeid met internet, digitale games en de mobiele telefoon is niet per se handiger met computers.
Het aanleren van competenties is noodzakelijk, want dit gaat niet vanzelf. De kans is groot dat leerlingen zonder lessen in bijvoorbeeld Mediawijsheid in allerlei valkuilen stappen. De leerkracht heeft een belangrijke rol bij het aanleren van digitale vaardigheden.

De digital natives bestaan niet. Het fenomeen ‘digital native’ is een mythe die vooral breed is uitgemeten in de massamedia en daarom zijn we erin gaan geloven. Sterker nog, veel hoogopgeleide 40-plussers zijn vaak meer digitaal vaardig dan laagopgeleide twintigers.‘De zogenaamde digital natives zijn ook met auto’s opgegroeid,’ illustreert Paul Kirschner. ‘Maar niemand zal zeggen dat ze in staat zijn zonder rijbewijs auto te rijden. Omdat de jongere mensen alleen het digitale tijdperk hebben gekend, gaan we er zomaar van uit dat ze de digitale gereedschappen, zonder enige instructie kunnen gebruiken.’

De praktijk

In de dagelijkse praktijk zie ik basisscholen, die bewust kiezen voor Digitale Geletterdheid. Op basis van onderwijsvisie worden overwogen keuzes gemaakt. Wat doen we al, wat willen we en hoe gaan we dat organiseren?
Als je dit snel achter elkaar leest, lijkt het een peulenschil, maar niets is minder waar. Het vergt vaak veel inzet van een werkgroep om de individuele leerkrachten van een team mee te krijgen. De ervaring leert ons, wanneer je wordt gesteund door een opgeleide ICT-Coach,  door de leerlijnen Digitale Geletterdheid en door gezond verstand te gebruiken ieder team in beweging komt!